Στα πλαίσια της δημόσιας συζήτησης για το παραλιακό μέτωπο της πόλης, διαχωρίζονται συχνά τα «τεχνοκρατικά» ερωτήματα και οι διαδικασίες, με τα «πολιτικά ερωτήματα» και τις «πολιτικές πρακτικές». Τα ζητήματα του Πολεοδομικού Σχεδιασμού, της Κυκλοφοριακής Διαχείρισης, της Οικονομικής Ανάπτυξης, της Ποιότητας Ζωής, του Νομικού Πλαισίου και πλήθος άλλων αντιμετωπίζονται, σχεδόν πάντα, μεμονωμένα, υποβαθμίζοντας την σύνδεση, του ενός με το άλλο. Αυτό δυστυχώς δίνει την δυνατότητα στον καθένα είτε είναι φορέας είτε πρόσωπο να ιεραρχήσει όποιο θέμα θέλει ως κυρίαρχο, και να αναπτύξει το σκεπτικό του, τα επιχειρήματά του και με βάση αυτά τις διεκδικήσεις του. Όμως το σύνολο των θεμάτων και η κυρίως, η σύνδεση τους, είναι καθοριστικής σημασίας για το μέλλον της πόλης. Αν δεν είναι καθορισμένος εξ’ αρχής ο στόχος, ο δρόμος και οι πρακτικές που θα ακολουθηθούν, τότε μπορεί η οποιαδήποτε ενέργεια ή απόφαση να έχει καταστροφικές για το μέλλον συνέπειες.

Αυτή  ίσως είναι από τις πιο σημαντικές αποφάσεις που έχουν παρθεί, διότι είναι αυτή, που σήμερα μας επιτρέπει να θέτουμε το ζήτημα του παραλιακού μετώπου. Νομίζω ότι δεν θα μιλάγαμε καν, αν πρώτα είχε φτιαχτεί η Α φάση η οποία ουσιαστικά θα ήταν στην συνέχεια του υφιστάμενου λιμανιού.

Παρόλο που στην όλη συζήτηση τίθενται πλήθος ερωτημάτων, για πολιτικές δεσμεύσεις, πολιτικές πρακτικές και νομικές διαδικασίες, δεν έχουν ξεκαθαριστεί 3 βασικά ερωτήματα. Οι απαντήσεις ίσως δημόσια ακούγονται κοινές και ομόφωνες αλλά πραγματικά όλοι εννοούν το ίδιο πράγμα?

Α) Θέλουμε το Λιμάνι ή όχι? Όλοι πολύ εύκολα απαντούν ναι, αλλά η πράξη αποδεικνύει μάλλον ότι δεν ξέρουμε τι θέλουμε. Καλλιεργείται εδώ και χρόνια και τελευταία με ιδιαίτερη ένταση, μία σχέση αντιπαλότητας με τον φορέα διαχείρισης του Λιμανιού είτε αυτός ήταν το Λιμενικό Ταμείο είτε ο ΟΛΠΑ. Μία αντιπαλότητα που ουσιαστικά διαστρεβλώνει και την άποψη των πολιτών. Η πόλη οφείλει να θέλει το λιμάνι. Ανάπτυξη του λιμανιού σημαίνει ανάπτυξη της πόλης και το αντίστροφο. Ο Δήμος και ο Φορέας διαχείρισης οφείλουν να συνεργαστούν σοβαρά και με συστηματικό τρόπο και ο καθένας να γνωρίζει με ακρίβεια τα σχέδια τις προοπτικές και τις ανάγκες του άλλου και να σχεδιάζουν με βάση το κοινό όφελος.

Β) Η Λιμενική Ζώνη είναι κάποια στρέμματα δίπλα στην θάλασσα  προς εκμετάλλευση? Δυστυχώς διαφαίνεται μία σύγχυση για το τι ακριβώς λέμε Λιμενική Ζώνη. Η αντιμετώπιση της περιοχής ως ένα ιδιωτικό οικόπεδο που κάποιος εκμεταλλεύεται ή ως μία πλατεία που κάνουν βόλτα οι Πατρινοί, ουσιαστικά περιορίζει την οποιαδήποτε δυνατότητα σχεδιασμού και προοπτικής για το παραλιακό μέτωπο της πόλης. Η τεράστια συζήτηση που έχει γίνει για την χωρητικότητα του νέου λιμανιού, που έχει πολύ μεγαλύτερη επιφάνεια από το παλαιό (λες και την χωρητικότητα του λιμανιού μετριέται σε στρέμματα όπως τα οικόπεδα), των επιτρεπόμενων χρήσεων και την δυνατότητα δόμησης που υπάρχει στο υφιστάμενο λιμάνι αποδεικνύει ότι η περιοχή αντιμετωπίζεται με λανθασμένο τρόπο.

Γ) Τι ακριβώς σημαίνει απελευθέρωση του παραλιακού μετώπου? Σε συνέχεια του παραπάνω, σημαίνει τη δυνατότητα της πόλης να συμμετέχει αποφασιστικά στο σχεδιασμό του συνόλου του παραλιακού της μετώπου. Η ταύτιση, ακόμα και προσωρινά για τακτικούς λόγους, της έννοιας της απελευθέρωσης με την διαχείριση ενός τμήματος του χώρου από τον Δήμο και όχι από τον ΟΛΠΑ ή απλώς το γκρέμισμα του φράχτη αποδυναμώνει  κατά πολύ την οποιαδήποτε διεκδίκηση.

Η πολιτική δέσμευση του Υπουργείου για επαναδιαπραγμάτευση της σύμβασης, στο σημείο που αφορά την έκταση την οποία διαχειρίζεται ο ΟΛΠΑ,  αυτή την στιγμή, χωρίς να έχουν προηγηθεί άλλα βήματα εγκυμονεί τεράστιους κινδύνους.

Δεύτερο βήμα είναι ο καθορισμός και η δημιουργία των Διαχειριστικών φορέων. Έτσι και αλλιώς με την εκπόνηση ενός τέτοιου σχεδίου δεν υπάρχει θέμα αποχαρακτηρισμού της περιοχής από Λιμενική Ζώνη. Ο χαρακτηρισμός αυτός αντίθετα διευκολύνει κατά πολύ τις δυνατότητες σχεδιασμού και επεμβάσεων έστω και αν αυτές είναι η δημιουργία χώρων πρασίνου. Ταυτόχρονα, ερωτήματα όπως αυτά της χρηματοδότησης και βιωσιμότητας δράσεων, θα έχουν λυθεί από το σχέδιο .Η δημιουργία ενός Δημοτικού Λιμενικού Ταμείου φαίνεται να είναι ένας ρεαλιστικός τρόπος.

Η επαναδιαπραγμάτευση της σύμβασης παραχώρησης προς τον ΟΛΠΑ είναι το τρίτο βήμα. Αν το θέμα των εκτάσεων που δεν θα διαχειρίζεται ο ΟΛΠΑ δεν έχει λυθεί, τότε ή ο ΟΛΠΑ θα συνεχίζει να τις διαχειρίζεται, ή θα ενταχθούν στο θεσμικό πλαίσιο περί αιγιαλού και παραλίας όποτε κανένας σχεδιασμός δεν θα είναι εφικτός.

Χρόνος υπάρχει. Θέληση υπάρχει?